EDUKACJA RZECZPOSPOLITEJ OD XVI DO XVIII WIEKU

Adam Jan Warakomski

Ur. brak danych
Zm. brak danych

Dane rodziców

Brak danych.

Wychowanie i wykształcenie

Etapy kariery dot. edukacji

Warakomski dla własnego użytku zajmował się translatorstwem, pisaniem dzieł historycznych i poezją. Dowodem tych pasji jest jego sylwa "Memoriał dziadowski Adama Jana Warakomskiego Starosty olim Nowodworskiego". Księgę otwiera dzieło "O monarchiach i królestwach wzmianka", gdzie autor omawia historię cywilizacji starożytnych i średniowiecznych od 2176 roku p.n.e. do 1193 roku naszej ery, charakteryzując m.in. Babilonię, Egipt, Persję, Macedonię, Ateny, Polskę oraz Rzym. Ułożył również poczet władców polskich zaczynający się od mitycznego Lecha a kończący na współczesnym mu Auguście III Sasie. Następnie zawarł opis geograficzny Rzeczypospolitej – "Królestwo, vulgo Korona Polska". W sylwie znalazł się również geograficzny opis świata. Otwiera go charakterystyka Świętego Cesarstwa Rzymskiego, skupiający się na jego stolicy. Następnie przedstawia kolejne części Europy: Austrię, Bawarię, Frankonię, Saksonię, Holandię, kraje i miasta Półwyspu Apenińskiego: Rzym (z wyliczeniem i opisem wszystkich kościołów), Królestwo Neapolu, Republikę Wenecji, pozostałe królestwa europejskie: Francję, Hiszpanię, Portugalię, Anglię, Szkocję, Irlandię, Węgry, Czechy, Danię, Prusy i Szwecję. Dalej opisuje kraje nieeuropejskie: państwo moskiewskie, Turcję i Palestynę, charakteryzuję Afrykę, Amerykę (wyróżniając Brazylię, Meksyk, Florydę i Kanadę), Azję (tutaj Indie, Persja, Chiny, Japonia). W opisie każdego z tych krajów zamieszcza informacje na temat jego powstania, podaję liczbę ludności, miasta, opisuję architekturę oraz symbole narodowe.

W sylwie znalazła się również twórczość własna autora pod zbiorczym tytułem "Acroamata niektóre Adama Jana Warakomskiego starosty olim nowodworskiego". Rzeczy zasłyszane to memoriały, inskrypcje, poematy dedykowane różnym postaciom, np. królowi Augustowi III czy wnukowi Józefowi na chrzciny.

Księgę pierwszą kończy złożona z dziesięciu rozdziałów kilkunastostronicowa "Historia błogosławionych męczenników" o grupie połockich zakonników zabitych w 1705 roku podczas rzezi z udziałem cara Piotra I. Kolejna księga zawiera rozważania poświęcone tematom religijnym. W księdze trzeciej znalazła się twórczość translatorska. W niej Warakomski zawarł tłumaczenie łacińskiego utworu jezuity Wilhelma Stanihursta.

Fakty z życia osobistego

W 1711 roku ożenił się z Elżbietą Jurewiczówną, córką Jerzego Jurewicza, starosty nowodworskiego.

Żył w XVII-XVIII wieku.


Bibliografia

Podmiotowa

  1. Biblioteka Uniwersytecka, Toruń, rkps 126/IV, Pisma i wiersze Adama Jana Warakomskiego.
  2. Lietuvos Valstybės Istorijos Archyvas, Wilno, SA 4723.
  3. Centralnyj gosudarstwiennyj Archiw Driewnych Aktow, Moskwa, F. 1603, inw. 7, nr 134.

Przedmiotowa

  1. A. Boniecki, Herbarz polski, t. 10, Warszawa, 1907.
  2. A. Rachuba, Urzędnicy Wielkiego Księstwa Litewskiego : spisy. T. 4, Ziemia smoleńska i województwo smoleńskie XIV-XVIII wiek, Warszawa, 2003.
  3. Z. Leszczyc, Herby szlachty polskiej, t. 1, Poznań, 1908.
  4. M. Kazaniecka, Adam Jan Warakomski i jego silva rerum”, praca magisterska napisana w Instytucie Historii i Archiwistyki Uniwersytetu Mikołaja Kopernika, Toruń, 2013.

I RP edu

O projekcie

Projekt „Społeczne i kulturowe uwarunkowania edukacji w Rzeczypospolitej XVI–XVIII wieku” (nr rejestracyjny 2bH 15 0122 83), realizowany przez Polskie Towarzystwo Historyczne w ramach programu „Narodowy Program Rozwoju Humanistyki” w latach 2016–2019, ma na celu ukazanie idei edukacyjnych i programów kształcenia oraz instytucji związanych z edukacją w kontekście przemian społecznych i kulturowych dokonujących się w Europie i Rzeczypospolitej doby nowożytnej.

© 2021 Polskie Towarzystwo Historyczne. Wykonanie ecomme.pl